Privé-domein 152 - Feiten en gedachten Vijfde boek 1864-1868

In dit vijfde en laatste boek van Alexander Herzens memoires zijn twee delen opgenomen. Het eerste deel bevat portretten van Russische tijdgenoten en mede-emigranten, waarin Herzen vaak evenveel over zichzelf prijsgeeft als over de geportretteerden. Het tweede deel bundelt opstellen uit zijn latere jaren, waarin de gebeurtenissen van zijn tijd de basis vormen voor scherpzinnige beschouwingen. Die voeren langs Zwitserland, zijn tweede vaderland, langs Italië in het moeizame proces van politieke eenwording en langs Frankrijk in de nadagen van het tweede keizerrijk.

Herzen beschrijft deze tochten door de tijd als een afscheidstocht door Europa in haar culturele impasse, zoals hij die in de jaren zestig van de negentiende eeuw zag. De feiten zijn onherhaalbaar en gaan in de tijd teloor, maar de gedachten erover blijven de moeite waard om opnieuw te overdenken. Herzen geeft geen oplossingen, maar stelt de juiste vragen.

Het boek verscheen in 1989 bij de Arbeiderspers, telt 400 pagina's en is Nederlandstalig.

Voor wie: Voor lezers met belangstelling voor negentiende-eeuwse geschiedenis, politieke ideeën en persoonlijke memoires. Ook geschikt voor wie Herzen al kent of Russische emigrantenliteratuur wil verkennen.